η νέα Αθήνα..........................-από καθημερινή-

Η νέα Αθήνα τυλιγμένη σε χρυσή κορδέλα Το ιστορικό κέντρο αναζητεί ένα καινούργιο παραμύθι για να ξαναζήσει στεγασμένο σε νέα - παλιά αρχιτεκτονική Του Νικου Βατοπουλου «Εχω κουραστεί να διαβάζω για το πόσο άλλαξε η Αθήνα», είπε και από τον τόνο της φωνής του εύκολα διαπίστωνε κανείς ότι αυτό που έλεγε δεν ήταν λόγια του αέρα. «Είναι διαφορετική η αίσθηση για κάποιον που έχει να δει την Αθήνα 10 χρόνια και έρχεται τώρα και τη βλέπει λουστραρισμένη και χριστουγεννιάτικη και άλλη είναι η αίσθηση γι' αυτόν -όπως εσύ κι εγώ- που τη ζούμε κάθε μέρα». Καταλάβαινα τι έλεγε, αλλά δεν ήμουν βέβαιος ότι συμφωνούσα 100%. Είχα μόλις βγει από τον Zonar's και το πλήθος στη Βουκουρεστίου ήταν ζωηρό, καλοντυμένο και μετέδιδε εύκολα στον αέρα μια αύρα ευζωίας. Οι βιτρίνες στο «Attica» ήταν φωτισμένες και απέναντι το Ιλίου Μέλαθρον σου κρατούσε το βλέμμα. Ο περίπατος προς την πλατεία Συντάγματος έγινε σε ελάχιστα λεπτά και οι εικόνες που αναμετέδιδε αυτή η χριστουγεννιάτικη Αθήνα του 2007 ήταν εικόνες ευημερίας. Περισσότερο ήταν η επιβεβαίωση ότι το ιστορικό κέντρο δεν έχει μόνο ιστορία, αλλά και ένα γοητευτικό, σύγχρονο παραμύθι να διηγηθεί. Ενέσεις αυτοπεποίθησης Δεν έδωσα σημασία στα αδέσποτα σκυλιά (που κάνουν τόσο μεγάλη εντύπωση στους τουρίστες) ούτε στα τόσο άχαρα καφενεία πάνω στην πλατεία Συντάγματος. Δεν άφησα τη διάθεσή μου να χαλάσει από την εντύπωση ότι κυκλοφορούσα σε ένα χρυσό κλουβί ελάχιστων τετραγώνων. Και ότι λίγο πιο κάτω, λίγο πιο πάνω, η γνώριμη Αθήνα περιμένει. Αλλά όσο περπατούσα διαπίστωνα ότι η χρυσόσκονη είχε απλωθεί και κάτω προς τη Μητροπόλεως και πάνω προς τη Βασιλίσσης Σοφίας, που δεν την είχε και τόσο ανάγκη, αφού διαθέτει μπόλικη από μόνη της. Ολες αυτές οι ενέσεις αυτοπεποίθησης στην ευρύτερη περιοχή του Συντάγματος, από το νέο Ιδρυμα Β. & Μ. Θεοχαράκη μέχρι το Public έμοιαζαν ξαφνικά να έχουν μια κοινή συνισταμένη. Χρειάζονταν ένα κουτί για να χωρέσει ένα παραμύθι. Ενα όμορφο κτίριο, ένα κέλυφος, ένα άλλοθι, μια παρηγοριά. Η Αθήνα έμπαινε μέσα σε ένα καινούργιο πανωφόρι. Εμπαιναν όλα στη θέση τους καθώς σαν παρέλαση περνούσαν μπροστά στα μάτια μου το King George και η Μεγάλη Βρεταννία, το Public και το Παλλάς, ο Ζonar's και το Ιδρυμα Θεοχαράκη. Ποτέ πριν, δεν είχε εκδηλωθεί τόσο μεγάλη ανάγκη, τόσο μεγάλη δίψα για την αίγλη της αστικής αρχιτεκτονικής. Οπου δεν υπήρχε, φτιάχτηκε από την αρχή (όπως στην περίπτωση του King George) και όπου υπήρχε ευτελισμένη, ξαναέλαμψε σαν πυγολαμπίδα τη νύχτα (Attica και Public). Δεν είχε σημασία να γίνει η μεγάλη αρχιτεκτονική, δεν ήταν τόσο απαραίτητο να είναι πρώτης τάξεως η πρώτη ύλη. Εκείνο που είχε σημασία ήταν να μπορεί να ξετυλιχθεί ένα παραμύθι. Η Αθήνα έπρεπε να κατασκευάσει μία πασαρέλα και εκεί να περπατήσει. Χρυσά τετράγωνα Η Βαρκελώνη έχει τα 100 «χρυσά» της τετράγωνα από το δικό της 1900, η Αθήνα έχει 5-6 αλλά η δουλειά μοιάζει να γίνεται. Στο κτίριο του Μετοχικού Ταμείου Στρατού (που κανείς δεν το λέει πλέον έτσι) καλλιεργήθηκε μια αθηναϊκή εκδοχή του αρ ντεκό με μια εξαιρετική εμμονή στις λεπτομέρειες. Αυτά τα κυμάτια στις οροφές του Παλλάς και του Ζόναρ'ς είναι μια ιστορία από μόνα τους, αλλά τι να πει κανείς και για τη στοά Σπυρομήλιου ή τα στέγαστρα στην οδό Σταδίου; Είναι ίσως η πρώτη φορά αυτά τα πολύ πρόσφατα χρόνια και ιδίως τους τελευταίους μήνες που το δέλεαρ της αστικής αρχιτεκτονικής μπαίνει στην επικοινωνιακή γλώσσα των επενδυτών. Και να σκεφτεί κανείς ότι όσα απέμειναν στο κέντρο δεν είναι και πρώτης διαλογής. Ωραίο είναι το Μέγαρο Πάλλη, δεν έχει κανείς αντίρρηση, έτσι όπως φαίνεται αστραφτερό γωνία Σύνταγμα και Καραγεώργη Σερβίας. Αλλά δεν είναι και το καλύτερο κτίριο του Αναστασίου Μεταξά, όπως άλλωστε ούτε το κτίριο Μέρλιν και, Βασ. Σοφίας απέναντι από τη Βουλή, είναι από τα καλύτερα του Βασιλείου Τσαγρή, αυτού του τόσο δραστήριου αρχιτέκτονα του αθηναϊκού μεσοπολέμου που από τα μεγαλεία ξέπεσε και πέθανε μέσα στην Κατοχή. Αλλά αυτά τα κτίρια διαθέτει σήμερα η Αθήνα. Δεν έχει τα λαμπρά, πράγματι, νεοκλασικά παλάτσα που είχε ως βιτρίνα, γωνία Οθωνος και Αμαλίας, κατά μήκος της Σταδίου ή της Βασιλίσσης Σοφίας. Αυτά έφυγαν όλα μέσα σε λιγότερο από δύο δεκαετίες. Το 1978 γκρέμιζαν ακόμη στη Βασ. Σοφίας και την Πανεπιστημίου. Ενα ένα ξηλώθηκαν, κάποια έμειναν για χρόνια μάντρες και έγιναν γκαράζ. Πολλά χτίστηκαν απ' άκρη σε άκρη, τα περισσότερα πια κακογερασμένα. Ζητείται «πατίνα» Αλλά σήμερα, η κλεψύδρα του χρόνου έχει γυρίσει ανάποδα. Εχει έρθει το χρήμα, οι προσδοκίες, το κοινό χόρτασε, ταξίδεψε και ζητάει. Τα νεοκλασικά ερείπια, Σταδίου και Αμερικής, άρχισαν ήδη να αναστηλώνονται. Κάποιοι ονειρεύονται να γκρεμίσουν τα εξαώροφα του '70 (δεν έχουν αίγλη, δεν έχουν παραμύθι) ή να τα μασκάρουν με πρόσοψη κατασκευασμένης πατίνας. Η Αθήνα τώρα άρχισε να ζητάει πίσω τον λογαριασμό. Μοιάζει να τρέχει να καλύψει το χαμένο έδαφος. Εκεί όπου δεν υπήρχε ούτε ένα ιστορικό καφενείο, ξαναέγινε ο Ζόναρ'ς - καινούργιος μεν, αλλά η συνταγή γνωστή. Και 10 Ζόναρ'ς να είχε το κέντρο, όλοι γεμάτοι θα ήταν. Σαν να γυρίζει μια χρυσή κορδέλα από Αμερικής, Βουκουρεστίου, Σύνταγμα, Ερμού, Μητροπόλεως, Αμαλίας και Βασιλίσσης Σοφίας και να τυλίγει την Αθήνα σαν ένα δώρο. Γίνεται θέαμα το κέντρο, γίνεται ένα μουσικό κουτί που επιτρέπει να αφεθείς στο δικό σου παραμύθι. Ισως όλο να είναι μια «φούσκα», ένα όμορφο ψέμα ή μια ρηχή αλήθεια. Αλλά η Αθήνα ψάχνει κάπου να ντύσει τη νέα της ευημερία. Και όσο υπάρχουν καλοί πρίγκιπες που μεταμορφώνουν κτίρια και αλλάζουν την ατμόσφαιρα της πόλης, η Αθήνα θα εξακολουθεί να αφηγείται ένα νέο παραμύθι κάθε Χριστούγεννα.