Utah Mormons, Protestants finding new spiritual home in ancient Orthodox church

Εποχή κατάρρευσης οικονομικών μύθων

Του Σεραφείμ Κωνσταντινίδη

Στο κλίμα εξαφάνισης βεβαιοτήτων, πολιτικών, ηγετικών προσωπικοτήτων, αστέρων της ενημέρωσης, καταρρέουν και μύθοι. Ειδικά στην οικονομική φιλολογία που συνήθως προβάλλει ως αιώνια αλήθεια την τρέχουσα μόδα, η απογοήτευση όσων διακινούν απλουστευμένες ιδέες ακολουθώντας την πεπατημένη είναι μεγάλη και διευρύνεται. Μετά τον μύθο ότι η μείωση κρατικών δαπανών δεν έχει σημαντική επίπτωση στην ύφεση, έρχεται η σειρά ενός ακόμα καθιερωμένου μύθου. Αυτού που υποστηρίζει ότι η μείωση του ονομαστικού μισθού είναι απαραίτητη για την αύξηση της παραγωγικότητας, την ενίσχυση εξαγωγών και συνεπώς την ανάπτυξη. Η μείωση του μισθολογικού κόστους μπορεί να είναι αναγκαία εξοικονόμηση για μια επιχείρηση αλλά δεν σημαίνει ότι οδηγεί σε εξαγωγές και ανάπτυξη της οικονομίας. Δεν ανακαλύψαμε κάτι καινούργιο. Πέρασαν 35 χρόνια από την δημοσίευση εργασίας ενός σπουδαίου οικονομολόγου, καθηγητή του Κέμπριτζ, του βαρόνου Νικ Κάλντορ, ο οποίος διατύπωσε το εύρημα που είναι γνωστό ως «παράδοξο του Κάλντορ». Τεκμηριώνει ότι οι ταχύτερα αναπτυσσόμενες χώρες στην μεταπολεμική περίοδο είχαν και το υψηλότερο ρυθμό αύξησης του κόστους εργασίας ανά μονάδα προϊόντος και το αντίστροφο. Οι υψηλές ονομαστικές αμοιβές της εργασίας δεν οδηγούν σε λιγότερο ανταγωνιστική οικονομία. Ακόμα και στην δεκαετία του 2000, οι χώρες που είχαν την μεγαλύτερη ανάπτυξη είχαν και την μεγαλύτερη άνοδο των αμοιβών εργασίας. Η απλουστευμένη σκέψη, να μειωθούν οι μισθοί για να βελτιωθεί η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας δεν επιβεβαιώνεται. Ωστόσο τα στοιχεία είναι αμείλικτα: Από το 2007 και μετά η αύξηση του ονομαστικού εργατικού κόστους στην Ελλάδα είναι υψηλότερη από την αντίστοιχη της Γερμανίας. Επίσης μεγαλύτερο από το αντίστοιχο γερμανικό είναι το κόστος σε χώρες όπως η Ισπανία, η Πορτογαλία, η Ιρλανδία. Η άνοδος αυτή σύμφωνα με κάποιους δείχνει απώλεια ανταγωνιστικότητας που διορθώνεται τώρα καθώς από πέρυσι, το 2012, η αύξηση του κόστους εργασίας στη Γερμανία είναι μεγαλύτερη από την Ελλάδα. Σημαίνει αυτό ότι επαρκεί για να ενισχυθούν οι εξαγωγές σε τέτοιο βαθμό ώστε η Ελλάδα να μπει σε αναπτυξιακή τροχιά; Όχι! Επιστημονική εργασία (Levy Economics Institute of Bard College) επισημαίνει ότι η σύγκριση ανταγωνιστικότητας της Γερμανίας με την Ελλάδα είναι παραπλανητική γιατί έχουν διαφορετική σύνθεση εξαγωγών. Οι εξαγωγές της Γερμανίας καλύπτουν σημαντικό ποσοστό των παγκόσμιων εξαγωγών στα δέκα πιο πολύπλοκα προϊόντα. Η Γερμανία για παράδειγμα, εξάγει το 17,4% των οργάνων ηλεκτρονικών μετρήσεων και ελέγχου της παγκόσμιας αγοράς, το 26,8% σιδήρου ή χάλυβα σε φύλλα ή πλάκες ή ρολά πάχους πάνω από 4,75 mm, το 17% των παγκόσμιων εξαγωγών σε εξοπλισμό παραγωγής δέσμης φωτός ή λέιζερ. Στον κατάλογο των 100 πλέον πολύπλοκων προϊόντων η Γερμανία κατέχει το 18% των παγκόσμιων εξαγωγών, η Ιρλανδία το 0,81%, η Ισπανία 0,89%, η Πορτογαλία 0,04% και η Ελλάδα 0,002%. Το πραγματικό πρόβλημα ανταγωνιστικότητας της χώρας, δεν είναι οι υψηλοί μισθοί. Η απώλεια ανταγωνιστικότητας οφείλεται είτε σε λόγους θεσμών και γραφειοκρατίας είτε στο χαμηλό τεχνολογικό επίπεδο που περιορίζει τη χώρα σε προϊόντα μεσαίας τεχνολογίας που δεν φέρνουν ανάπτυξη. Γι αυτό δεν είναι μεγάλο επίτευγμα ότι δύο πολυεθνικές θα παράγουν απορρυπαντικά στην Ελλάδα.    kathimerini