Ο... Βίος και η πολιτεία Τσουκάτου
Η άνοδος και η πτώση του ανθρώπου που από στρατηγός ήθελε να γίνει βασιλιάς και έχασε τα πάντα «E» 21/6
mail to Εκτυπώστε το Αρθρο Μεγαλύτερα Γράμματα Μικρότερα Γράμματα
Το ύφος του Θ. Τσουκάτου, όχι μονάχα τα τρία χρόνια της παντοδυναμίας του (1996- 1999), ήταν αυτό του ανθρώπου που δεν μπορείς να τον ακουμπήσεις. «Οχι αλαζονικό, κάτι πιο σύνθετο, όπως των ανδρών των μυστικών υπηρεσιών», σύμφωνα με στέλεχος που έζησε μαζί του την άνοδο και την πτώση του πρώην «στρατηγού». Από τη στιγμή που κυριάρχησε στην οργάνωση της Α Αθηνών του ΠΑΣΟΚ, στις αρχές της δεκαετίας του 1990, «απέπνεε έναν αέρα υπεροχής».
Είχε αυτό το κάτι που λείπει από τα άχρωμα και υποτακτικά κομματικά στελέχη. Δεν φοβόταν να ορθώσει το ανάστημά του απέναντι στην «ιερή» ηγεσία του Α. Παπανδρέου, γεγονός που δεν πέρασε απαρατήρητο από τον Κ. Σημίτη που τον έχρισε σύμβουλό του. Αρκετοί, βέβαια, υποστηρίζουν ότι «ήταν ο Θόδωρος αυτός που επέλεξε τον Κώστα»! Εγινε, έτσι, το κρίσιμο πρόσωπο που δημιούργησε στο όνομα του πρώην πρωθυπουργού το δίκτυο των στελεχών που εξελίχθηκε στα κύματα των εκσυγχρονιστών. Η περίοδος αυτή εικονογραφήθηκε από ένα... σακάκι. Αφηγήσεις της εποχής τον περιγράφουν να πηγαίνει στο κόμμα, να αφήνει το σακάκι του για να νομίζουν οι άνθρωποι του Ακη (σ.σ.: ήταν τότε γραμματέας) πως ήταν στο γραφείο, ενώ ο ίδιος έμπαινε στο αεροπλάνο και αλώνιζε τη χώρα για λογαριασμό του Κ. Σημίτη.
«Ιπτάμενος»
«Αυτό το πολύ να έγινε δυο φορές και ο Θόδωρος να πετάχτηκε μέχρι τα Πετράλωνα», αποκαθιστά την... ιστορική αλήθεια πρόσωπο που συνεργάστηκε μαζί του.
Ο Θ. Τσουκάτος, όμως, πράγματι αλώνισε όλη τη χώρα για να οδηγήσει τον Κ. Σημίτη στη νίκη του συνεδρίου του 1996, αλλά, φορώντας το σακάκι του.
Ηταν αυτά τα ταξίδια που του προσέφεραν τη γνώση που τον οδήγησε να εισηγηθεί στον Κ. Σημίτη τη γραμμή των καθαρών λύσεων. «Ή όλα ή τίποτα», διακήρυξε ο τότε πρωθυπουργός (από τον Ιανουάριο του 1996), με αποτέλεσμα να εκλεγεί και πρόεδρος (στο συνέδριο του Ιουνίου του ίδιου έτους). Ο Θ. Τσουκάτος είχε φέρει σε πέρας την αποστολή του. Φόρεσε τα γαλόνια του στρατηγού και έγινε ο άντ αυτού του Κ. Σημίτη στη Χαριλάου Τρικούπη. Ελυνε κι έδενε.
Είχε πορτοκαλί τηλέφωνο και απευθείας πρόσβαση σε όλους τους κρίσιμους κρίκους της εξουσίας. Ολα αυτά δεν άρεσαν καθόλου στον νέο γραμματέα, τον Κ. Σκανδαλίδη, που άρχισε τα διαβήματα διαμαρτυρίας στον Κ. Σημίτη. Τίποτε, όμως, δεν άγγιζε τον θριαμβευτή του 1996. Μέχρι που, κάπου στα τέλη του 1998, άρχισε να ξηλώνεται το πουλόβερ. Ολο και περισσότεροι υπουργοί τηλεφωνούσαν στο πρωθυπουργικό γραφείο αναφέροντας υπερκινητικότητα και πολυπραγμοσύνη. Και όχι όποιοι κι όποιοι. Αλλά κυβερνητικά στελέχη που αποτελούσαν και τις κοινωνικές παρέες του πρωθυπουργού. Ολοι είχαν από μία ιστορία παρέμβασης να διηγηθούν. Οι σχέσεις -που δεν έκρυβε- με επιχειρηματίες και τα περίφημα πάρτι στο σπίτι ανήμερα των Αγίων Θεοδώρων, έκαναν τον Κ. Σημίτη να αρχίσει να έχει δεύτερες σκέψεις και να κρατά αποστάσεις.
Ακολούθησε η παρ ολίγον καταστροφή στο συνέδριο του 1999 -όταν οι εκσυγχρονιστές κινδύνεψαν να χάσουν την πλειοψηφία στην Κεντρική Επιτροπή- και γύρισε η κλεψύδρα. Το σύνθημα «κόμμα και κράτος είναι ο Τσουκάτος» σόκαρε τον Κ. Σημίτη, που ανέβαλε την ομιλία του για δέκα λεπτά ζητώντας εξηγήσεις.
Η τελευταία πράξη
Η αντίστροφη μέτρηση είχε ξεκινήσει. Μετά το Αούστερλιτς ο «στρατηγός» είχε ζήσει και το Βατερλό. Αλλά ο Θ. Τσουκάτος συνέχιζε να συμπεριφέρεται σαν τον άνθρωπο που δεν μπορούσε να ακουμπήσει κανείς. Δεν είχε αποκωδικοποιήσει σωστά τα μηνύματα του ανθρώπου που λάτρευε. «Σε είχα σαν πατέρα» είπε στον Κ. Σημίτη όταν στα τέλη του 2000 άκουσε από τα χείλη του τον εξοβελισμό του από τον πυρήνα εξουσίας. Ηταν κάτι που δεν είχε περάσει από το μυαλό του.
«Οι φωνές τους ακόμη αντηχούν στο Μέγαρο Μαξίμου», λένε όσοι ήταν στον προθάλαμο του πρωθυπουργικού γραφείου εκείνη την ημέρα. Ειπώθηκαν βαριές κουβέντες. Για «κότερα», «παραμάγαζα» και ερωτήματα του τύπου... «τι θα ήσουν χωρίς εμένα;»!
Εκτοτε, δεν ξαναμίλησαν ποτέ. Ο Θ. Τσουκάτος είχε ανοίξει τον κύκλο των χαμένων εκσυγχρονιστών. Ακολούθησαν κι άλλοι, με αποτέλεσμα ο Κ. Σημίτης να μείνει σύντομα χωρίς «σωματοφύλακες». Η αποχώρησή του από την εξουσία ήρθε σαν φυσική συνέπεια της αδυναμίας του συστήματος εξουσίας να αντικαταστήσει τα πρόσωπα της νίκης βαδίζοντας προς την ήττα. Η αποπομπή του Θ. Τσουκάτου έβαλε κάτω από το χαλί τους λογαριασμούς της περιόδου, που όμως παρέμειναν ανοιχτοί. Και ήρθαν τώρα ξανά στην επιφάνεια με απρόβλεπτες συνέπειες...
Από την πρώτη στράτευση στην αποστρατεία...
Ως φαντάρος, την περίοδο 1979 - 1981 «μπαινόβγαινε» στο ΠΑΣΟΚ. Μόλις απολύθηκε, μπήκε στη νέα οργάνωση του Αγίου Ελευθερίου. Σύντομα έγινε γραμματέας της τοπικής και το 1988 μπήκε στην οργανωτική επιτροπή συνέλευσης, μετά την καθαίρεση της νομαρχιακής. Τότε, επιχείρησε να πάρει τα πρώτα του γαλόνια προσεγγίζοντας την ομάδα των λοχαγών αλλά δεν κατάφερε να γίνει αποδεκτός.
Εγινε όμως αποδεκτός και πανίσχυρος από τον Κ. Σημίτη. Το 1996 υποψήφια με το ΠΑΣΟΚ ήταν η σύζυγός του Πόπη. Ολα όμως τελείωσαν τρία χρόνια μετά. Ηταν χειμώνας του 1999. Ο Κ. Σημίτης πήγε στην παράσταση του Λ. Βογιατζή στο Θέατρο Κεφαλληνίας. Ξαφνικά, είδε μπροστά του τον Θ. Τσουκάτο. Ηταν η πρώτη φορά που του είπε «Θόδωρε, ποιος σου είπε να έρθεις εδώ;»! Είχε πλέον πειστεί ότι ο συνεργάτης του χρησιμοποιούσε την εικόνα δίπλα του για να ασκεί εξουσία. Μια μορφή εξουσίας που πίστευε πως δεν του ταίριαζε...
ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΝΤΥΠΑΣ
mail to Εκτυπώστε το Αρθρο Μεγαλύτερα Γράμματα Μικρότερα Γράμματα
Το ύφος του Θ. Τσουκάτου, όχι μονάχα τα τρία χρόνια της παντοδυναμίας του (1996- 1999), ήταν αυτό του ανθρώπου που δεν μπορείς να τον ακουμπήσεις. «Οχι αλαζονικό, κάτι πιο σύνθετο, όπως των ανδρών των μυστικών υπηρεσιών», σύμφωνα με στέλεχος που έζησε μαζί του την άνοδο και την πτώση του πρώην «στρατηγού». Από τη στιγμή που κυριάρχησε στην οργάνωση της Α Αθηνών του ΠΑΣΟΚ, στις αρχές της δεκαετίας του 1990, «απέπνεε έναν αέρα υπεροχής».
Είχε αυτό το κάτι που λείπει από τα άχρωμα και υποτακτικά κομματικά στελέχη. Δεν φοβόταν να ορθώσει το ανάστημά του απέναντι στην «ιερή» ηγεσία του Α. Παπανδρέου, γεγονός που δεν πέρασε απαρατήρητο από τον Κ. Σημίτη που τον έχρισε σύμβουλό του. Αρκετοί, βέβαια, υποστηρίζουν ότι «ήταν ο Θόδωρος αυτός που επέλεξε τον Κώστα»! Εγινε, έτσι, το κρίσιμο πρόσωπο που δημιούργησε στο όνομα του πρώην πρωθυπουργού το δίκτυο των στελεχών που εξελίχθηκε στα κύματα των εκσυγχρονιστών. Η περίοδος αυτή εικονογραφήθηκε από ένα... σακάκι. Αφηγήσεις της εποχής τον περιγράφουν να πηγαίνει στο κόμμα, να αφήνει το σακάκι του για να νομίζουν οι άνθρωποι του Ακη (σ.σ.: ήταν τότε γραμματέας) πως ήταν στο γραφείο, ενώ ο ίδιος έμπαινε στο αεροπλάνο και αλώνιζε τη χώρα για λογαριασμό του Κ. Σημίτη.
«Ιπτάμενος»
«Αυτό το πολύ να έγινε δυο φορές και ο Θόδωρος να πετάχτηκε μέχρι τα Πετράλωνα», αποκαθιστά την... ιστορική αλήθεια πρόσωπο που συνεργάστηκε μαζί του.
Ο Θ. Τσουκάτος, όμως, πράγματι αλώνισε όλη τη χώρα για να οδηγήσει τον Κ. Σημίτη στη νίκη του συνεδρίου του 1996, αλλά, φορώντας το σακάκι του.
Ηταν αυτά τα ταξίδια που του προσέφεραν τη γνώση που τον οδήγησε να εισηγηθεί στον Κ. Σημίτη τη γραμμή των καθαρών λύσεων. «Ή όλα ή τίποτα», διακήρυξε ο τότε πρωθυπουργός (από τον Ιανουάριο του 1996), με αποτέλεσμα να εκλεγεί και πρόεδρος (στο συνέδριο του Ιουνίου του ίδιου έτους). Ο Θ. Τσουκάτος είχε φέρει σε πέρας την αποστολή του. Φόρεσε τα γαλόνια του στρατηγού και έγινε ο άντ αυτού του Κ. Σημίτη στη Χαριλάου Τρικούπη. Ελυνε κι έδενε.
Είχε πορτοκαλί τηλέφωνο και απευθείας πρόσβαση σε όλους τους κρίσιμους κρίκους της εξουσίας. Ολα αυτά δεν άρεσαν καθόλου στον νέο γραμματέα, τον Κ. Σκανδαλίδη, που άρχισε τα διαβήματα διαμαρτυρίας στον Κ. Σημίτη. Τίποτε, όμως, δεν άγγιζε τον θριαμβευτή του 1996. Μέχρι που, κάπου στα τέλη του 1998, άρχισε να ξηλώνεται το πουλόβερ. Ολο και περισσότεροι υπουργοί τηλεφωνούσαν στο πρωθυπουργικό γραφείο αναφέροντας υπερκινητικότητα και πολυπραγμοσύνη. Και όχι όποιοι κι όποιοι. Αλλά κυβερνητικά στελέχη που αποτελούσαν και τις κοινωνικές παρέες του πρωθυπουργού. Ολοι είχαν από μία ιστορία παρέμβασης να διηγηθούν. Οι σχέσεις -που δεν έκρυβε- με επιχειρηματίες και τα περίφημα πάρτι στο σπίτι ανήμερα των Αγίων Θεοδώρων, έκαναν τον Κ. Σημίτη να αρχίσει να έχει δεύτερες σκέψεις και να κρατά αποστάσεις.
Ακολούθησε η παρ ολίγον καταστροφή στο συνέδριο του 1999 -όταν οι εκσυγχρονιστές κινδύνεψαν να χάσουν την πλειοψηφία στην Κεντρική Επιτροπή- και γύρισε η κλεψύδρα. Το σύνθημα «κόμμα και κράτος είναι ο Τσουκάτος» σόκαρε τον Κ. Σημίτη, που ανέβαλε την ομιλία του για δέκα λεπτά ζητώντας εξηγήσεις.
Η τελευταία πράξη
Η αντίστροφη μέτρηση είχε ξεκινήσει. Μετά το Αούστερλιτς ο «στρατηγός» είχε ζήσει και το Βατερλό. Αλλά ο Θ. Τσουκάτος συνέχιζε να συμπεριφέρεται σαν τον άνθρωπο που δεν μπορούσε να ακουμπήσει κανείς. Δεν είχε αποκωδικοποιήσει σωστά τα μηνύματα του ανθρώπου που λάτρευε. «Σε είχα σαν πατέρα» είπε στον Κ. Σημίτη όταν στα τέλη του 2000 άκουσε από τα χείλη του τον εξοβελισμό του από τον πυρήνα εξουσίας. Ηταν κάτι που δεν είχε περάσει από το μυαλό του.
«Οι φωνές τους ακόμη αντηχούν στο Μέγαρο Μαξίμου», λένε όσοι ήταν στον προθάλαμο του πρωθυπουργικού γραφείου εκείνη την ημέρα. Ειπώθηκαν βαριές κουβέντες. Για «κότερα», «παραμάγαζα» και ερωτήματα του τύπου... «τι θα ήσουν χωρίς εμένα;»!
Εκτοτε, δεν ξαναμίλησαν ποτέ. Ο Θ. Τσουκάτος είχε ανοίξει τον κύκλο των χαμένων εκσυγχρονιστών. Ακολούθησαν κι άλλοι, με αποτέλεσμα ο Κ. Σημίτης να μείνει σύντομα χωρίς «σωματοφύλακες». Η αποχώρησή του από την εξουσία ήρθε σαν φυσική συνέπεια της αδυναμίας του συστήματος εξουσίας να αντικαταστήσει τα πρόσωπα της νίκης βαδίζοντας προς την ήττα. Η αποπομπή του Θ. Τσουκάτου έβαλε κάτω από το χαλί τους λογαριασμούς της περιόδου, που όμως παρέμειναν ανοιχτοί. Και ήρθαν τώρα ξανά στην επιφάνεια με απρόβλεπτες συνέπειες...
Από την πρώτη στράτευση στην αποστρατεία...
Ως φαντάρος, την περίοδο 1979 - 1981 «μπαινόβγαινε» στο ΠΑΣΟΚ. Μόλις απολύθηκε, μπήκε στη νέα οργάνωση του Αγίου Ελευθερίου. Σύντομα έγινε γραμματέας της τοπικής και το 1988 μπήκε στην οργανωτική επιτροπή συνέλευσης, μετά την καθαίρεση της νομαρχιακής. Τότε, επιχείρησε να πάρει τα πρώτα του γαλόνια προσεγγίζοντας την ομάδα των λοχαγών αλλά δεν κατάφερε να γίνει αποδεκτός.
Εγινε όμως αποδεκτός και πανίσχυρος από τον Κ. Σημίτη. Το 1996 υποψήφια με το ΠΑΣΟΚ ήταν η σύζυγός του Πόπη. Ολα όμως τελείωσαν τρία χρόνια μετά. Ηταν χειμώνας του 1999. Ο Κ. Σημίτης πήγε στην παράσταση του Λ. Βογιατζή στο Θέατρο Κεφαλληνίας. Ξαφνικά, είδε μπροστά του τον Θ. Τσουκάτο. Ηταν η πρώτη φορά που του είπε «Θόδωρε, ποιος σου είπε να έρθεις εδώ;»! Είχε πλέον πειστεί ότι ο συνεργάτης του χρησιμοποιούσε την εικόνα δίπλα του για να ασκεί εξουσία. Μια μορφή εξουσίας που πίστευε πως δεν του ταίριαζε...
ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΝΤΥΠΑΣ
Comments