Λόρενς Ολίβιε μετά μουσικής! Ν.Βατόπουλου

Αυτό θα πει δημιουργική σκέψη! Η Αγγλία γιορτάζει φέτος τα 100 χρόνια από τη γέννηση του Λόρενς Ολίβιε και στο Φεστιβάλ του Μπράιτον είχαν την ιδέα να κάνουν κάτι δύσκολο και πρωτοποριακό. Να προβάλουν την κλασική σαιξπηρική ταινία «Ερρίκος ο 5ος», να αφαιρέσουν τη μουσική του William Walton, να αναθέσουν στον Βρετανό συνθέτη Dominic Sewell να ξαναγράψει τη μουσική (από άκουσμα γιατί οι παρτιτούρες δεν σώζονται) και να προβάλουν την ταινία με συνοδεία ζωντανής ορχήστρας. Αυτό το εξαιρετικά περίπλοκο τεχνικά και καλλιτεχνικά εγχείρημα θέτει μια νέα βάση για την απόλαυση μιας κλασικής τανίας. Ο Ντόμινικ Σίγουελ εξηγεί τους λόγους ειδικά για την «Κ».

— Τι ήταν το πρωτοποριακό στην αντικατάσταση του σάουντρακ στην ταινία «Ερρίκος ο 5ος»;

— Χρειάστηκε να πάμε στην αρχική μήτρα και μέσα από μία περίπλοκη διαδικασία να φθάσουμε στην απομόνωση του ήχου. Καθώς όμως η ταινία ήταν πολύ παλιά (1943-44) δεν μπορούσαμε να αφαιρέσουμε όλη τη μουσική. Σε ορισμένα σημεία μπλεκόταν με τον διάλογο. Αυτό σημαίνει ότι ενώ στο μεγαλύτερο κομμάτι της ταινίας ακούει κανείς την καινούργια ζωντανή μουσική σε ορισμένα σημεία ακούγεται η παλιά μουσική πάνω στον διάλογο. Στα σημεία αυτά, η ορχήστρα «χαμηλώνει» και το αποτέλεσμα δεν είναι κακό!

— Τι ακριβώς κάνατε;

— Επρεπε να διατρέξω την ταινία λεπτό προς λεπτό και να ξαναγράψω την πρωτότυπη μουσική - δεν ήταν εύκολο σας διαβεβαιώνω. Είχα καλές πηγές αλλά ελάχιστα από τα χειρόγραφα του Walton καθώς τα περισσότερα χάθηκαν στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

— Δίνει παράταση ζωής στις παλιές ταινίες αυτή η διαδικασία;

— Ο «Ερρίκος ο 5ος» είναι ακόμη μία από τις μεγάλες βρετανικές ταινίες. Η νέα εκδοχή που ετοιμάσαμε είναι υψηλής ποιότητας (πολύ ανώτερης του εμπορικού dvd) και θα διατηρηθεί για πολλά χρόνια για το κοινό του μέλλοντος.

— Είναι για τον θεατή πιο πλούσια ή απλώς εναλλακτική εμπειρία;

— Και τα δύο. Η ζωντανή μουσική, που την έχουμε συνηθίσει μόνο στις βωβές ταινίες, κάνει την εμπειρία πολύ δυναμική. Σε μία ομιλούσα ταινία, η εμπειρία είναι ακόμη πιο έντονη. Είναι σαν να βρίσκεσαι στο στούντιο ηχογράφησης. Και είναι σίγουρα ένας εναλλακτικός τρόπος να παρακολουθείς μία ταινία, καθώς κανένας σκηνοθέτης δεν έχει στο μυαλό του κάτι τέτοιο - να βάλει δηλαδή τη μουσική σε ανταγωνιστικό ρόλο προς τη δράση. Αλλά νομίζω σε μία καλή ταινία, η δράση και η μουσική συνδυάζονται θαυμάσια, όπως π.χ. στον «Πόλεμο των Αστρων».

— Ποια σχέση έχετε με τον κλασικό κινηματογράφο;

— Πάντα μου άρεσαν οι καλές παλιές ταινίες. Στην περίπτωση του «Ερρίκου του 5ου» έχει ενδιαφέρον ότι η ταινία χρησιμοποιήθηκε ως προπαγάνδα για τις βρετανικές επιχειρήσεις το 1944. Ο «Ερρίκος» είναι μια ταινία που ξεσηκώνει. Η εκστρατεία κατά της Γαλλίας μπορεί να λειτουργήσει μεταφορικά για την απόβαση της Νορμανδίας.

— Πιστεύετε ότι στη Βρετανία δίνονται ευκαιρίες σε συνθέτες;

— Η ερώτηση που σκοτώνει! Πιστεύω ότι η Βρετανία έχει μια πολύ ζωντανή μουσική σκηνή που πυροδοτήθηκε από τους συνθέτες της δεκαετίας του ’80. Παρ’ όλα αυτά παραμένει δύσκολο εγχείρημα η εξασφάλιση χρηματοδότησης για αναθέσεις - πάντα νιώθει κανείς ότι υπάρχουν υπερβολικά πολλές προϋποθέσεις και η κουλτούρα του πολιτικά ορθού έχει ξεπεράσει κάποια όρια.