Η ΠΡΟΤΑΣΗ του Νικολά Σαρκοζί να ιδρυθεί μια Μεσογειακή Κοινότητα με τη συμμετοχή ευρωπαϊκών, μεσανατολικών και αφρικανικών χωρών που συνορεύουν με τη στρατηγική λεκάνη της Μεσογείου έχει προκαλέσει αντιδράσεις πριν ακόμη ο νεοεκλεγείς πρόεδρος της Γαλλίας αναλάβει τα καθήκοντά του.
Η πρωτοβουλία αυτή, που αναγγέλθηκε τον περασμένο Φεβρουάριο, πέρασε απαρατήρητη μέχρι την περασμένη Κυριακή, όταν ο Σαρκοζί την επανέλαβε στην επινίκεια ομιλία του. Μια τέτοια ένωση, αν και θα έχει καταρχήν οικονομικό χαρακτήρα, θα ασχοληθεί μοιραία με ζητήματα όπως η ευρωπαϊκή πορεία της Τουρκίας και η παράνομη μετανάστευση μέσω της βόρειας Αφρικής. Το Ισραήλ και οι Αραβες γείτονές του θα βρεθούν μαζί σε ένα νέο όργανο, το οποίο θα κληθεί με τον έναν ή τον άλλο τρόπο να δώσει λύσεις στο πρόβλημα της Μέσης Ανατολής.
Όπως γράφει στο σημερινό της φύλλο η Χέραλντ Τρίμπιουν, οι πρώτες αντιδράσεις είναι ποικίλες: ενθουσιασμός στην Ισπανία, συγκρατημένη ικανοποίηση στο Ισραήλ, οργή στην Τουρκία. «Η Ενωση αυτή δεν μπορεί να αποτελέσει εναλλακτική λύση έναντι της ένταξης της Τουρκίας στην ΕΕ», δήλωσε ο Εγκεμάν Μπαγκίς, σύμβουλος του πρωθυπουργού Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν σε θέματα εξωτερικής πολιτικής. «Κάθε χώρα που ξεκίνησε ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την ΕΕ τις ολοκλήρωσε. Αν η Τουρκία αποτελέσει τη μοναδική εξαίρεση, το μήνυμα που θα σταλεί στο 1,5 δισεκατομμύριο Μουσουλμάνους σε όλο τον κόσμο θα είναι πολύ κακό».
Το «Τουρκικό πρόβλημα» βρίσκεται στο στόχαστρο του Σαρκοζί, ο οποίος επιμένει ότι η Τουρκία αποτελεί μέρος της Μικράς Ασίας, όχι της Ευρώπης. Στο στόχαστρό του βρίσκεται όμως και η ισραηλο-παλαιστινιακή σύγκρουση. Στην ομιλία του, την περασμένη Κυριακή, δήλωσε ότι «πρέπει να ξεπεράσουμε όλα τα μίση ώστε να κάνουμε χώρο για ένα λαμπρό όνειρο ειρήνης και πολιτισμού».
Μέλη της Μεσογειακής Ενωσης, σύμφωνα με το σχέδιο του Σαρκοζί, θα είναι η Πορτογαλία, η Ισπανία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Ελλάδα, η Κύπρος, η Μάλτα, η Τουρκία, ο Λίβανος, το Ισραήλ, η Αίγυπτος, η Τυνησία, η Αλγερία και το Μαρόκο. Ο νέος γάλλος πρόεδρος θέλει να προωθήσει την περιφερειακή συνεργασία στους τομείς της ενέργειας, της ασφάλειας, της μετανάστευσης καιτης πάταξης της τρομοκρατίας, και να ιδρύσει μια Μεσογειακή Τράπεζα Επενδύσεων στα πρότυπα της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων. «Ηλθε η ώρα να συγκροτηθεί μια Μεσογειακή Ενωση που θα αποτελέσει τη γέφυρα μεταξύ της Ευρώπης και της Αφρικής», τόνισε την Κυριακή.
Η Μεσογειακή Ενωση θα συνεργάζεται στενά με την Ευρωπαϊκή Ενωση και ενδέχεται αργότερα να συγκροτήσει κοινούς θεσμούς μαζί της. Θα αποτελεί όμως μια ξεχωριστή οργάνωση.
Ο Iσπανός πρεσβευτής μεσογειακών υποθέσεων Χουαν Πρατ εξέφρασε την ικανοποίησή του για την πρόταση, αφού θα καταστεί με τον τρόπο αυτό αποτελεσματικότερη η αντιμετώπιση κινδύνων όπως η μετανάστευση, η τρομοκρατία και οι κλιματικές αλλαγές.
Θετική ήταν η αντίδραση και του Ισραήλ. Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Σιμόν Πέρες τηλεφώνησε τη Δευτέρα στον Σαρκοζί για να τον συγχαρεί και του είπε ότι η ιδέα μιας Μεσογειακής Ενωσης είναι πολύ σημαντική.
Η ιδέα ενός μεσογειακού διαλόγου δεν είναι καινούργια. Το 1995, η Ευρωπαϊκή Ενωση εγκαινίασε τη λεγόμενη διαδικασία της Βαρκελώνης, με τακτικές συναντήσεις ανάμεσα στις χώρες της ΕΕ. Η διαφορά με την πρόταση του Σαρκοζί έγκειται στο ότι η δική του Ενωση περιλαμβάνει μόνο τις χώρες που συνορεύουν με τη Μεσόγειο και ενδιαφέρονται για μια στενότερη συνεργασία.
Όπως το έθεσε ένας γάλλος διπλωμάτης, «η Γερμανία ενδιαφέρεται για την ανατολή, εμείς ενδιαφερόμαστε για τον νότο».
Διάφοροι ειδικοί επί διεθνών θεμάτων επιδοκιμάζουν την πρόταση, αλλά εκφράζουν επιφύλαξη για την αποτελεσματικότητά της στο άμεσο μέλλον. Ο Τζον Κόρνμπλεμ για παράδειγμα, πρώην πρεσβευτής των ΗΠΑ στη Γερμανία, δεν μπορεί να φανταστεί τη σύναψη μιας συλλογικής συμφωνίας με τη Λιβύη του Καντάφι, την εύθραυστη κυβέρνηση της Αλγερίας και τη μοναρχία του Μαρόκου.
Σύμφωνα με τον Μισέλ Μπαρνιέ, πρώην υπουργό Εξωτερικών της Γαλλίας και σύμβουλο του Σαρκοζί, το πρώτο βήμα θα είναι να δημιουργηθεί μια κοινή μεσογειακή αγορά που θα λειτουργεί παράλληλα και σε συντονισμό με την ενιαία αγορά της Ευρωπαϊκής Ενωσης. «Οσο πιο στενή είναι η οικονομική συνεργασία», τονίζει, «τόσο περισσότερο απομακρύνεται ο κίνδυνος του πολέμου».
www.kathimerini.gr με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ
Comments