γράμματα αναγνωστών. καθημερινή
Κύριε διευθυντά
Διάβασα με πολύ ενδιαφέρον τη σύντομη ανακοίνωση του ΕΟΤ για τη νέα διαφημιστική καμπάνια –που αισιοδοξεί να μας πείσει να «μείνουμε Ελλάδα»– έτσι όπως αυτή δημοσιεύθηκε σε οικονομικά φύλλα εφημερίδων ευρείας κυκλοφορίας.
Πέραν του οικονομικού μέρους της, σημείωσα τους στόχους: ενίσχυση του εσωτερικού τουρισμού, τουριστική συνείδηση, εθελοντισμός, πρόγραμμα κοινωνικού τουρισμού.
Κατά τη διάρκεια του φετινού καλοκαιριού, που βαίνει προς τη λήξη του, έτυχε να συζητήσουμε με πολλούς φίλους, Ελληνες και μη, τις εντυπώσεις τους από τα παραθεριστικά θέρετρα όπου βρέθηκαν, τις υπηρεσίες που τους παρασχέθηκαν και την ποιότητα των «διακοπών» τους. Ο απολογισμός, πικρός. Η δυσαρέσκεια μεγάλη. Η απογοήτευση, εμφανής. Η ελπίδα μηδαμινή. Η ουσία, ανυπαρξία τουριστικής συνείδησης.
Χωρίς να απαριθμήσω το πλήθος των ποικίλων, αρνητικών επί το πλείστον, εντυπώσεων, θα ήθελα να παραμείνω στο θέμα της τουριστικής συνείδησης. Αναφερόμαστε σε ποιους; Στους επιχειρηματίες τουρισμού ή στους τουρίστες; Σε αυτούς που δηλώνουν «ειδικοί» να ικανοποιήσουν τις ελπίδες του εκάστοτε «διακόπτοντα» την εργασία ή την καθημερινότητά του, σε αναζήτηση ανάπαυλας ή σε εκείνους που επιδιώκουν την ανάπαυλα; Σε αυτούς που χωρίς γνώση, εκπαίδευση, προσόντα, ικανότητες, δεξιότητες, διάθεση, φιλανθρωπία κόπτονται ότι ασχολούνται με την προσφορά ευχαρίστησης στον συνάνθρωπο, ή στον υποκείμενο, κάθε φορά, στη βιαιότητα της έλλειψης ποιότητας, αισθητικής, ανθρωπιάς, αξιοπρέπειας;
Η καλλιέργεια τουριστικής συνείδησης, όπως και της εθελοντικής προσφοράς, αφορά πρωτίστως τους επιχειρηματίες τουρισμού. Αφορά εκείνους που επιλέγουν να ασχοληθούν με την παροχή υπηρεσιών προς τον Ευρωπαίο ή κοσμοπολίτη συμπολίτη τους. Με άλλα λόγια, η καμπάνια οφείλει να αναφερθεί σε αυτούς και λιγότερο στον «καταναλωτή». Ο οποίος, επειδή δεν γνωρίζει –δεν τον δικαιώνουμε, αλλά τον δικαιολογούμε, ελλείψει σχετικής παιδείας– ανέχεται, σε βαθμό αντίστοιχο της αγνωσίας ή ημιμάθειας ή μετριοφροσύνης – την κακή ποιότητα τουριστικών παροχών.
Προκειμένου η Ελλάδα να εξελιχθεί σε «τουριστικό προορισμό» πρώτης ανάγκης, απαιτείται επιμόρφωση –ή ακόμη καλύτερα, μόρφωση– όλων όσοι «μεριμνούν και τυρβάζουν» περί των ξενίων παροχών. Η προς αυτήν την κατεύθυνση επένδυση κονδυλίων του ύψους που εξοικονόμησε ο ΕΟΤ μπορεί τότε μόνον να δικαιολογηθεί, αλλά και να δικαιώσει τις επιλογές και αποφάσεις των εκάστοτε αρμοδίων προσώπων.
Βασιλεια Κατσανη / Κηφισιά
Το μάθημα των θρησκευτικών
Κύριε διευθυντά
Οι αλλαγές που έχουν επέλθει τα τελευταία χρόνια στην ελληνική κοινωνία, η διαμόρφωση μιας κατάστασης πολιτιστικού πλουραλισμού στην κοινωνία και τον μαθητικό πληθυσμό, οι μεταναστεύσεις, η ευαισθησία για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τα προσωπικά δεδομένα αποτελούν βασικούς λόγους για τους οποίους ήρθε πάλι στο προσκήνιο το θέμα του μαθήματος των θρησκευτικών στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.
Το τμήμα Θεολογίας του ΑΠΘ, ευαίσθητο πάντοτε απέναντι στις κοινωνικές εξελίξεις και τους προβληματισμούς που προκαλούνται από αυτές, θεωρεί ότι είναι η κατάλληλη στιγμή για να πραγματοποιηθούν ορισμένες παρεμβάσεις που μακροπρόθεσμα θα αντιμετωπίσουν τα σχετικά με το μάθημα των θρησκευτικών προβλήματα. Με το θέμα αυτό, άλλωστε, έχει ασχοληθεί και το Συμβούλιο της Ευρώπης. Η Σύσταση 1720/2005, την οποία απηύθυνε προς τις χώρες - μέλη του, μπορεί να αποτελέσει τη βάση για την επιλογή των απαραίτητων ρυθμίσεων.
Επί του θέματος λοιπόν αυτού το διοικητικό συμβούλιο του τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ με την ευκαιρία της έναρξης του σχολικού έτους στην πρώτη του φετινή συνεδρία κατέληξε έπειτα από διεξοδική συζήτηση στο συμπέρασμα, ότι στο φλέγον αυτό ζήτημα θα πρέπει να ισχύσουν οι εξής αρχές:
1. Ολοι οι μαθητές του σχολείου πρέπει να παρακολουθούν ένα μάθημα που σχετίζεται με τη θρησκεία.
2. Το μάθημα θα πρέπει καταρχήν να είναι υποχρεωτικό για όλους τους μαθητές και να μην έχει ομολογιακό χαρακτήρα αλλά πολιτιστικό και να αποσκοπεί στην παροχή γνώσεων. Το μάθημα βέβαια των θρησκευτικών, σύμφωνα και με τη σύσταση του Συμβουλίου της Ευρώπης, θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις τοπικές θρησκευτικές παραδόσεις. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να βρεθούν οι κατάλληλοι τρόποι, ούτως ώστε να μην τίθενται ζητήματα συνείδησης.
3. Το μάθημα των θρησκευτικών συνταγματικά ανήκει στην αρμοδιότητα του κράτους, η οποία εκφράζεται μέσω των υπεύθυνων εκπαιδευτικών φορέων του και ρυθμίζεται με βάση εκπαιδευτικά κριτήρια. Στην υπόθεση μπορούν να έχουν λόγο οι θρησκευτικές κοινότητες μόνο στον βαθμό που προσβάλλονται οι θρησκευτικές τους αντιλήψεις.
4. Το ισχύον Σύνταγμα στο άρθρο 16 παρ. 2 προβλέπει την ανάπτυξη της θρησκευτικής συνείδησης, η οποία όμως πρέπει να ερμηνεύεται με βάση τα σύγχρονα πολιτιστικά και κοινωνικά δεδομένα.
Για την αντιμετώπιση της κατάστασης αυτής το τμήμα Θεολογίας σε πρώτη φάση καταθέτει δύο προτάσεις. Σύμφωνα με την πρώτη πρόταση, θα μπορούσε να υπάρχει ένα κοινό μάθημα πολιτιστικού και γνωσιακού χαρακτήρα, το οποίο θα είναι υποχρεωμένοι να παρακολουθούν όλοι οι μαθητές, σύμφωνα με την προαναφερθείσα δεύτερη αρχή. Σύμφωνα με τη δεύτερη πρόταση, μπορεί να βελτιωθεί το υπάρχον μάθημα, παίρνοντας έναν περισσότερο οικουμενικό και πολιτιστικό χαρακτήρα, με στόχο να το παρακολουθούν καταρχήν οι χριστιανοί. Ταυτόχρονα, πρέπει να προστεθεί ως εναλλακτική δυνατότητα, για όσους δεν θα ήθελαν να το παρακολουθούν για λόγους συνείδησης, ένα δεύτερο μάθημα διαθρησκειακό ή γνωριμίας με τις θρησκείες του κόσμου. Στην περίπτωση αυτή θα μπορούσε να δοθεί η δυνατότητα σε όλους τους μαθητές να επιλέγουν να παρακολουθήσουν όποιο από τα δύο θα ήθελαν, χωρίς να είναι υποχρεωμένοι να δηλώσουν τον λόγο της επιλογής τους. Ετσι, δεν θα είναι απαραίτητο να ζητήσουν εξαίρεση για λόγους συνείδησης, αφού θα έχουν τη δυνατότητα επιλογής.
Για την υλοποίηση οποιασδήποτε από τις παραπάνω προτάσεις πρέπει να μετεκπαιδευτούν οι υπηρετούντες θεολόγοι στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, αφού κατά τεκμήριο είναι οι μόνοι ειδικοί για να διδάξουν οτιδήποτε σχετίζεται με τη θρησκεία ή τις θρησκείες. Τα θεολογικά τμήματα διαθέτουν την απαραίτητη υποδομή για να ανταποκριθούν στην ανάγκη αυτή, αφού στο πρόγραμμά τους περιλαμβάνονται θρησκειολογικά, κοινωνιολογικά, φιλοσοφικά, πολιτιστικά και παιδαγωγικά μαθήματα. Ταυτόχρονα μια μερική αναμόρφωση του προγράμματος σπουδών τους σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο, πράγμα που το τμήμα Θεολογίας του ΑΠΘ ήδη μελετά, μπορεί να καταστήσει εμφανέστερη τη δυνατότητά τους αυτή με την καθιέρωση μιας ειδικής κατεύθυνσης για την εκπαίδευση.
Είναι αυτονόητο, ότι οι παραπάνω σκέψεις δεν εξαντλούν το θέμα στην ολότητά του. Το τμήμα Θεολογίας επιφυλάσσεται να επανέρθει και να αναπτύξει το θέμα λεπτομερέστερα.
Ο πρόεδρος του τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ Πετρος Βασιλειαδης
Το πρόβλημα των ΑΕΙ
Κύριε διευθυντά
Το άρθρο του κ. Μασσαλά στη σελίδα 11 του φύλλου της 30/08/08 παρουσίασε μεταβλητές ενός προβλήματος, που ποτέ δεν όρισε, και παράγοντες της λύσης, που επίσης ποτέ δεν παρουσίασε. Το άρθρο δεν ακολουθεί μια βασική δομή της μορφής: Ορισμός του προβλήματος, παρουσίαση των συνεπειών και των παραμέτρων αυτού, παρουσίαση εναλλακτικών λύσεων, επιλογή μίας εξ αυτών και αιτιολόγηση της επιλογής αυτής. Αντ’ αυτού παρουσιάζονται δηλώσεις της μορφής «Στην περίπτωση της πατρίδας μας πρέπει να λύσουμε το αντίστροφο του προβλήματος» και «Τη λύση του προβλήματος την ξέρουμε». Η τελευταία αυτή δήλωση μάλιστα αναιρεί τον λόγο ύπαρξης του άρθρου: Αφού γνωρίζουμε τη λύση (η οποία δεν παρουσιάζεται στο άρθρο) για το πρόβλημα (που δεν γνωρίζουμε ποιο είναι), γιατί να διαβάσουμε το άρθρο;
Επιπλέον, στο άρθρο δεν υπάρχει καμίας μορφής τεκμηρίωση. Προτάσεις και εκφράσεις, όπως «...οι οικονομικοί πόροι χρησιμοποιούνται για τόσες και τόσες παθογένειες...», «Ο νόμος 1268/82 αποδέσμευσε δυνάμεις, αλλά υποθήκευσε σε μεγάλο βαθμό το μέλλον του ελληνικού πανεπιστημίου», «Τα κόμματα έδωσαν την εντύπωση ότι ο ακαδημαϊκός χώρος μπορεί να εξυπηρετήσει τους κομματικούς τους στόχους» αποτελούν δηλώσεις, οι οποίες ενίοτε αγγίζουν τα όρια της κατηγορίας, στις οποίες στηρίζεται το άρθρο για την εξαγωγή συμπερασμάτων και πρόταση λύσεων, χωρίς όμως να παρουσιάζονται στοιχεία που να αποδεικνύουν την αλήθεια αυτών. Κατ’ ουσία, ο συγγραφέας ζητά από τον αναγνώστη να πιστέψει στην αλήθεια των ισχυρισμών του αντί να τους αποδείξει.
Τέλος, η αοριστία που είναι εγγενής στο άρθρο απαξιώνει την όποια λύση που υπονοείται. Για παράδειγμα, ως μεταβλητές του προβλήματος ορίζονται οι «θεσμοί, οικονομικοί πόροι, αξιοκρατία...» και ως παράμετροι της λύσης καθορίζονται η «στάση των πολιτικών κομμάτων, λειτουργία των θεσμών, κύρος στην αξιοκρατία, οικονομικοί πόροι...». Οι μεταβλητές αυτές και οι παράμετροι ισχύουν για το 90% των προβλημάτων που αντιμετωπίζει η σύγχρονη ελληνική κοινωνία. Αυτό που θα περίμενε κανείς από ειδήμονες του χώρου είναι προτάσεις για συγκεκριμένα, εφαρμόσιμα βήματα που θα οδηγήσουν στην υλοποίηση της λύσης.
Χαρης Αμιλιδης - Οικονομολόγος
Οικονομία και εκλογές
Κύριε διευθυντά
Δεν υπάρχει σκεπτόμενος πολίτης σήμερα στην Ελλάδα να πιστεύει στην πάταξη των οικονομικών εγκλημάτων που τελούνται με πολιτικές πλάτες. Ολοι μας γνωρίζουμε ότι ως Ελληνες θα πληρώσουμε για «ευνόητους λόγους» κάτι παραπάνω ακόμη και για προϊόντα που θα έπρεπε να τα αγοράζουμε λογικά φτηνότερα από τους Λονδρέζους, που παραδόξως απολαμβάνουν χαμηλότερες τιμές, όπως συμβαίνει στη διαβόητη περίπτωση τροφίμων ελληνικής παραγωγής. Ως εκ τούτου το πρόταγμα «το μη χείρον βέλτιστον» είναι ιδιαίτερα επίκαιρο για εμάς. Προέχει η ελληνική φέτα που εμείς αγοράζουμε ακριβότερα από τον Λονδρέζο να μην είναι τουλάχιστον ληγμένη και τα καράβια που πιάνουν Τήλο να μην είναι τουλάχιστον σαπιοκάραβα, με αποτέλεσμα εκτός από το ξεπαράδιασμα να θρηνούμε στο τέλος και θύματα.
Εξάλλου, αν θέλει, ο λαός μπορεί εύκολα να παρέμβει στις επόμενες εκλογές και με την ψήφο του να αναδείξει ισχυρό το ενδεχομένως υποψήφιο νέο κόμμα επιχειρηματιών, που θα κανονίζει τότε τις μπίζνες του το ίδιο, χωρίς να καταβάλλει σε ενδιάμεσα πολιτικά ανδρείκελα και στα μαγαζιά τους μαύρες συνδρομές, απαντώντας έτσι και στο χρόνιο πρόβλημα των μιζών με πειραματικό τρόπο. Το πρόβλημα του βαλτωμένου μας πολιτεύματος όμως τότε ποιος θα το λύσει; Το κόμμα των επιχειρηματιών; Αυτό μπορεί να είναι και το δίλημμα των επόμενων εκλογών.
Παρακμιακή Δημοκρατία ή Ακμάζουσα Οικονομία; Το ναυάγιο της δημοκρατίας μας αναμένεται δυστυχώς πιο απειλητικό από τo πολύκροτo σκάνδαλo στο υπουργείο Aιγαίου.
Γιωργος Παϊσιδης / Χαλάνδρι
Comments